Đây là nhóm biện pháp nhằm gián tiếp ngăn cản, giám sát hàng hóa xuất nhập khẩu ra nước ngoài và từ nước ngoài vào. Tùy thuộc mỗi nước mà có các biện pháp hành chính kỹ thuật khác nhau được đưa ra để kiểm soát hàng hóa xuất nhập khẩu.
Thị trường Nhật luôn là 1 thị trường có nhiều điểm khác biệt mang tính đặc trưng so với thị trường các nước khác. Trong buôn bán, giá cả có thể là rất quan trọng, nhưng ở thị trường Nhật, chất lượng là yếu tố được quan tâm hàng đầu. Ngay cả khi mua một mặt hàng rẻ tiền thì người Nhật cũng vẫn rất quan tâm tới chất lượng hàng đó. Nhìn chung, tiêu chuẩn chất lượng và độ an toàn của hàng hóa của Nhật Bản cao hơn và chặt chẽ hơn so với yêu cầu quốc tế và thông thường, hàng hóa nước ngaoif muốn xâm nhập thị trường Nhật thì trước hết phải đáp ứng được những tiêu chuẩn này.
Hiện nay, hệ thống dấu chất lượng ở Nhật bao gồm nhiều loại qui định cho những hàng hóa khác nhau, trong đó hai dấu chứng nhận chất lượng được sử dụng phổ biến nhất là dấu chứng nhận tiêu chuẩn nông nghiệp Nhật Bản( JAS) và dấu chứng nhận công nghiệp Nhật Bản( JIS ).
1 Dấu JAS(tiêu chuẩn nông nghiệp Nhật Bản):
Luật về tiêu chuẩn háo các nông lâm sản và hợp lý hóa các nhãn hiệu chất lượng thường được gọi là Luật tiêu chuẩn nông nghiệp Nhật Bản hay Luật JAS. Luật này qui định các tiêu chuẩn về chất lượng, đưa ra các qui tắc về việc ghi nhãn chất lượng và đóng dấu chất lượng tiêu chuẩn JAS. Các qui định áp dụng đối với các sản phẩm phát hành theo định kỳ. Các qui định này xác định phạm vi áp dụng của pháp luật, nêu ra định nghĩa về các sản phẩm tiêu chuẩn JAS, xác định các tiêu chuẩn về chất lượng cần được thỏa mãn và các phương pháp đánh giá chất lượng.
Việc sử dụng dấu chứng nhận phẩm chất JAS trên nhãn hiệu sản phẩm là tự nguyện và các nhà sản xuất cũng như những nguời bán lẻ không bị bắt buộc phải sản xuất hay kinh doanh các sản phẩm có tiêu chuẩn chất lượng JAS. Tuy nhiên, việc ghi nhãn sản phẩm là bắt buộc đối với sản phẩm do Bộ nông- lâm- ngư – nghiệp qui định. Các nhà sản xuất muốn dán nhãn hiệu chất lượng JAS lên các sản phẩm của họ thì phải thông qua các tổ chức giám định để đánh giá chất lượng của hàng hóa đó.
Danh sách các sản phẩm được điều chỉnh bởi luật JAS bao gồm: đồ uống, thực phẩm chế biến, dầu ăn và mỡ, các nông lâm thủy sản chế biến. Đa số các sản phẩm như thực phẩm đóng hộp, nước rau quả, sản phẩm chế biến từ cà chua, dăm bông ….. được sản xuất tại Nhật đều mang dấu chất lượng Nhật.
Các sản phẩm nhập khẩu cũng có thể được cung cấp dấu chứng nhận phẩm chất JAS nếu họ đạt các tiêu chuẩn do JAS đề ra. Việc giám định các tieu chuẩn này có thể lấy kết quả của các tổ chức giám định nước ngoài do Bộ trưởng Bộ nông- lâm- ngư nghiệp chỉ định.
2 Dấu JIS (tiêu chuẩn công nghiệp Nhật Bản):
Cũng tương tự như JAS nhưng là áp dụng đối với tất cả các sản phẩm công nghiệp và khoáng sản như vải, quần áo, lò sưởi, các thiết bị điện,… đòi hỏi phải được tiêu chuẩn hóa về chất lượng và kích cỡ hay các qui cách phẩm chất khác. Dấu này lần đầu được áp dụng để tạo ra một chuẩn mực về chất lượng cho các sản phẩm xuất khẩu khi Nhật bắt đầu bán sản phẩm của mình ra nước ngoài.
Dấu chứng nhận JIS chỉ được áp dụng đối với những sản phẩm thỏa mãn các yêu cầu về chất lượng của JIS. Do đó khi kinh doanh các sản phẩm này chỉ cần kiểm tra dấu chất lượng tiêu chuẩn JIS là đủ để xác nhận chất lượng của chúng và người tiêu dùng Nhật cũng thích chọn những sản phẩm có đóng dấu chất lượng JIS.
Ngoài 2 loại dấu chứng nhận phẩm chất trên, ở Nhật còn có 1 số loại dấu chứng nhận phẩm chất khác, trong đó có những dấu mang tính chất bắt buộc như dấu S và những dấu mang tính chất tự nguyện như dấu G, Q là 2 loại dấu chuyên ngành hiện đang sử dụng rộng rãi.
Dấu S được cấp cho sản phẩm có đủ dộ an toàn, dùng cho nhiều chủng loại hàng hóa dành cho trẻ em, đồ dùng gia đình, dụng cụ thể thao.
Dấu G được áp dụng đối với các sản phẩm có thiết kế đạt tiên chuẩn. Các sản phẩm được đóng dấu này được bộ phận giám định thiết kế của MITI lựa chọn trên cơ sở độ an toàn, độ bền, màu sắc và dặc tính khác cùng với thiết kế. Các đồ gia dụng được lựa chọn để mang dấu chất lượng thiết kế là các sản phẩm dệt như rềm cửa, chăn, đồ nội thất…..Hiện nay có khoảng 500 sản phẩm được cấp dấu G.
Dấu Q được áp dụng đối với các sản phẩm dệt có chất lượng cao. Dấu này được Viện giám định các sản phẩm dệt của MITI cấp sau khi tiến hành các cuộc giám định chất lượng đối với sản phẩm. ban đầu dấu Q chỉ được cấp cho sản phẩm quần áo trẻ em, về sau dấu này được cấp cho các loại sản phẩm phải trải qua rất nhiều cuộc kiểm tra về các đặc tính khác nhau như độ bền, độ co, độ phai và chất lượng của thiết kế.
Bên cạnh đó còn có những loại dấu khác có quy cách phẩm chất như của dấu JIS chẳng hạn như dấu “Len” .
Ở Nhật có nhiều dấu chất lượng khác nhau, do các cơ quan của chính phủ hoặc các tổ chưc giám định đặt ra. Trong 1 số trường hợp các dấu này trùng nhau và 1 số sản phẩm có thể cùng một lúc mang nhiều hơn một dấu.
Người Nhật có thói quen đưa ra quyết định mua hàng căn cứ vào dấu chất lượng trên bao bì vì họ choi đó như là sự đảm bảo độ tin cậy về chất lượng hàng hóa được mua. Nhiều nàh xuất khẩu hay sản xuất ra nước ngoài tại Nhạt cho rằng nhwungx tiêu chuẩn nguwoif Nhật đề ra là quá cao và việc đáp ứng những tiêu chuẩn đoa là không thể được vì quá tốn kém. Ngược lại nhiều nhà sản xuất nhận thức là phải đáp ứng đưuọc những tiêu chuẩn khắt khe về chất lượng và độ an toàn của hàng hóa đối với người tiêu dùng Nhật và họ đã đạt được kết quả kinh doanh tốt.
EmoticonEmoticon